Europa vanaf 1945

Nederlanders en Europeanen

Lees voor...

Nederland is een zelfstandig land, maar het staat niet alleen. Nederland is verbonden met de landen eromheen. Samen vormen ze Europa. De Europese landen werken op veel gebieden met elkaar samen.

Samenwerken in plaats van oorlog

Na de Tweede Wereldoorlog zagen de leiders van een aantal West-Europese landen dat het anders moest. Ze wilden voorkomen dat er ooit weer oorlog zou uitbreken. Ze bedachten dat de Europese toekomst moest liggen in samenwerken.

De eerste samenwerking: steenkool en staal

De samenwerking begon op het gebied van belangrijke grondstoffen. Rond 1950 waren dat steenkool en staal. Steenkool was toen de belangrijkste energiebron. Staal was hard nodig om Europa weer op te bouwen na de oorlog.
In 1951 tekenden zes landen het Verdrag van Parijs. Daarmee was de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) opgericht. Het verdrag regelde de vrije handel in staal en steenkool tussen de zes landen: Nederland, België, Luxemburg, Frankrijk, Duitsland en Italië.

Boeren moesten meer gaan verdienen

In 1957 zetten dezelfde zes landen de volgende stap: ze tekenen het Verdrag van Rome. Daarmee werd de Europese Economische Gemeenschap (EEG) een feit. Alle handel in alle producten was tussen de EEG-landen voortaan vrij. Maar de samenwerking ging nog verder. Om te zorgen dat er voldoende voedsel voor iedereen zou zijn en blijven, besloot de EEG de landbouw binnen de landen samen te regelen. Dat betekende ook dat de boeren een beter inkomen kregen.

En er kwam kernenergie

Het Verdrag van Rome zorgde er ook voor dat EURATOM werd opgericht. EURATOM moest onderzoek gaan doen naar kernenergie. Het onderzoek was bedoeld om kernenergie te ontwikkelen. Niet om in een oorlog te gebruiken in een bom, maar als nieuwe energiebron.
De EGKS, de EEG en EURATOM zijn later samengebracht in één Europese Gemeenschap (EG). De EG is later omgedoopt tot EU, Europese Unie.

Steeds meer landen wilden meedoen

De Europese samenwerking was een groot succes. Veel andere landen wilden ook lid worden. In stapjes werden nieuwe landen toegelaten:
1973 Groot-Brittannië, Denemarken en Ierland
1981 Griekenland
1986 Spanje en Portugal
1995 Oostenrijk, Finland en Zweden
2004 Cyprus, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Malta, Polen, Slovenië, Slowakije en Tsjechië.
2007 Bulgarije en Roemenië
Inmiddels telt de Europese Unie 27 lidstaten.

Van Nederlander naar Europeaan

Steeds meer landen: dat betekent ook steeds meer meningen en wensen. Dat maakt het moeilijker om het samen eens te worden over de toekomst van de EU en over wat het belangrijkste moet zijn. Dit werd ook duidelijk toen Nederland en Frankrijk het voorstel voor een Europese grondwet afwezen.
Toch is een toekomst zonder Europa voor ons ondenkbaar. Het grootste deel van onze handel gebeurt binnen Europa. Niet alleen zijn de EU-landen  economisch sterk met elkaar verbonden. Doordat de mensen ook vrij van land naar land kunnen gaan, raken we steeds meer gewend aan het idee dat we Europeanen zijn.


  • ongeveer 3000 voor Christus Hunebedden De eerste boeren  
  • van 47 tot ongeveer 400 De Romeinse Limes Op de grens van de Romeinse wereld  
  • 658-739 Willibrord De Friezen worden christenen  
  • 742-814 Karel de Grote Keizer van het Westen  
  • Ongeveer 1100 Hebban olla vogala Begin van de Nederlandse taal  
  • 1254-1296 Floris V Een Hollandse graaf en ontevreden edelen  
  • Van 1356 tot ongeveer 1450 De Hanze Handelssteden in de Lage Landen  
  • ± 1469-1536 Erasmus Een beroemde humanist  
  • 1500-1558 Karel V Nederland wordt één land  
  • 1566 De Beeldenstorm De strijd tussen de godsdiensten  
  • 1533-1584 Willem van Oranje Vader van het vaderland  
  • 1588-1795 De Republiek Een unieke regering in Europa  
  • 1602-1799 De VOC Nederland breidt uit over zee  
  • 1612 De Beemster Nederland en het water  
  • 1613-1662 De grachtengordel Stadsuitbreidingen in de 17e eeuw  
  • 1583-1645 Hugo de Groot Bedenker van het moderne volkenrecht  
  • 1637 De Statenbijbel Het belangrijkste boek  
  • ± 1606-1669 Rembrandt De grote schilders  
  • 1662 De Atlas Major De wereld in kaart  
  • 1607-1676 Michiel de Ruyter Zeehelden en de macht van de Republiek  
  • 1629-1695 Christiaan Huygens Wetenschap in de Gouden Eeuw  
  • 1632-1677 Spinoza Op zoek naar de waarheid  
  • ±1637-1863 Slavernij Slaven in Amerika  
  • 17e en 18e eeuw Buitenhuizen Rijk wonen buiten de stad  
  • 1744-1828 Eise Eisinga Verstand, kennis en wetenschap worden belangrijk  
  • 1780-1795 De patriotten Crisis in de Republiek  
  • 1769-1821 Napoleon Bonaparte De Franse tijd  
  • 1772-1843 Koning Willem I Het koninkrijk van Nederland en België  
  • 1839 De eerste spoorlijn Sneller vervoer  
  • 1848 De Grondwet De belangrijkste wet van een land  
  • 1860 Max Havelaar Een klacht tegen de regering in Nederlands-Indië  
  • 19e eeuw Verzet tegen kinderarbeid De fabriek uit, de school in  
  • 1853-1890 Vincent van Gogh Schilder in een nieuwe tijd  
  • 1854-1929 Aletta Jacobs Mannen en vrouwen dezelfde rechten  
  • 1914-1918 De Eerste Wereldoorlog Neutraal in oorlogstijd  
  • 1917-1931 De Stijl De kunst verandert helemaal  
  • 1929-1940 De crisisjaren Het gaat niet goed in Nederland  
  • 1940-1945 De Tweede Wereldoorlog Nederland bezet en bevrijd  
  • 1929-1945 Anne Frank De Jodenvervolging  
  • 1945-1949 Indonesië Een kolonie vecht zich vrij  
  • 1886-1988 Willem Drees De verzorgingsstaat  
  • 1 februari 1953 De watersnood Het gevaar van het water  
  • vanaf 1948 De televisie Iedereen kijkt televisie  
  • vanaf ongeveer 1880 Haven van Rotterdam De poort naar de wereld  
  • 1911-1995 Annie M.G. Schmidt Tegen de keurige Nederlanders  
  • vanaf 1945 Suriname en de Nederlandse Antillen De koloniën worden zelfstandig  
  • 1995 Srebrenica Hoe zorg je voor vrede in moeilijke tijden?  
  • vanaf 1945 Veelkleurig Nederland Een maatschappij met veel culturen  
  • 1959-2030? De gasbel Het gas raakt op  
  • vanaf 1945 Europa Nederlanders en Europeanen  
groep 7 en 8